Evdeki Arızaları Kim Yaptırır? Kiracı mı Ev Sahibi mi? Güncel ve Detaylı Rehber
Evdeki arızalar, kiracılar ve ev sahipleri arasında en sık anlaşmazlık yaşanan konuların başında gelir. Musluğun damlatması, kombinin bozulması, tesisat sorunları, elektrik arızaları gibi durumlarda “Bu masrafı kim karşılayacak?” sorusu çoğu zaman tarafları karşı karşıya getirir. Kiralık evlerle ilgilenen bir Remax emlakçı veya profesyonel gayrimenkul danışmanı, en çok bu konuda soru aldığını söyler çünkü hemen her evde zaman zaman arıza ortaya çıkması kaçınılmazdır.
Evdeki arızalarla ilgili hukuki kuralları ve pratik çözüm önerilerini bilmek, hem kiracının hem de ev sahibinin haklarını korur. Aşağıdaki bilgiler, iki tarafın da sorumluluklarını net bir şekilde anlamasına yardımcı olur.
1. Hangi Arızalardan Kiracı Sorumludur?
Kullanıma bağlı küçük bakım ve onarım masrafları kiracının sorumluluğundadır. Türk Borçlar Kanunu’na göre kiracı, evi özenle kullanmak zorundadır ve günlük kullanım sonucunda ortaya çıkan küçük arızaları gidermekle yükümlüdür.
Kiracının sorumlu olduğu arızalara örnek:
Ampul değişimi
Küçük musluk başı tamiratları
Klozet kapağının kırılması
Kapı kolu gevşemesi
Lavabo içi veya sifon içi tıkanıklıkları (kullanıma bağlı olanlar)
Ufak tefek silikon yenilemeleri
Perde rayı gibi küçük demirbaşların tamiratı
Kural nettir:
Arıza küçük çaplıysa, kullanım kaynaklıysa ve düşük maliyetliyse sorumluluk kiracıya aittir.
2. Büyük Tesisat Arızaları ve Demirbaş Problemleri Kimin Sorumluluğunda?
Ana tesisat, demirbaşlar ve yüksek maliyetli arızalar ev sahibinin sorumluluğundadır. Ev sahibinin görevi, kiralananı yaşanabilir durumda bulundurmak ve bu durumu sürdürmektir.
Ev sahibinin sorumluluğunda olan arızalar:
Kombinin arızalanması
Peteklerin ısıtmaması
Su tesisatı patlamaları
Elektrik alt tesisatındaki problemler
Çatı akması
Bina kaynaklı duvar nemi ve rutubet
Yapısal dolap arızaları
Bir emlak danışmanı tarafından da önerildiği gibi, demirbaş ve tesisata dair tüm büyük tamiratlar ev sahibinin karşılaması gereken masraflardır.
3. Arızanın Bildirilmesi Neden Bu Kadar Önemlidir?
Kiracının, evdeki arızalar ortaya çıktığında gecikmeden ev sahibine haber vermesi gerekir. Bildirim yapılmaması ve arızanın büyümesi durumunda kiracı sorumlu tutulabilir.
En güvenli yöntem:
WhatsApp üzerinden fotoğraf ve video ile bildirim yapmak
Yazılı şekilde durumu paylaşmak
“Bilgi için gönderiyorum” şeklinde kayıt altına almak
Bu yöntem hem kiracıyı hem ev sahibini korur.
4. Acil Durumlarda Kiracı Onay Beklemeden Tamir Yaptırabilir mi?
Evet.
Bazı arızalar beklemeye müsait değildir. Su borusu patlaması, elektrikten kaynaklı güvenlik sorunları veya evin zarar görmesini engellemek için acil müdahale gerekiyorsa kiracı tamiri yaptırabilir.
Bu durumda kiracının yapması gerekenler:
Arıza fotoğrafları ve videolarını çekmek
Fatura almak
Durumu ev sahibine en kısa sürede bildirmek
Bu koşullarda tamir masrafı ev sahibi tarafından karşılanır.
5. “Tüm Arızalar Kiracıya Aittir” Maddesi Geçerli mi?
Bazı ev sahipleri kira sözleşmesine bu tür maddeler eklese de, bu maddeler kanuna aykırı olduğu için geçersizdir. Kiracının kanunla korunan hakları vardır ve ev sahibinin sorumluluğundaki arızalar kiracıya yüklenemez.
Bu nedenle sözleşmede böyle bir ibare olsa bile kiracı, hukuken sorumlu değildir.
6. Taşınmadan Önce Durum Tespiti Yapmak Sorunları Azaltır
Kiracı eve taşınmadan önce mevcut kusurların tespit edilmesi ileride doğabilecek tartışmaları önler.
En doğru uygulama:
Odanın tüm noktalarının fotoğraflarının çekilmesi
Çizik, çatlak, kırık veya hasarların liste yapılması
Kiracı ve ev sahibinin bunu karşılıklı kabul etmesi
Bu yöntem profesyonel bir Remax emlakçı tarafından da her zaman tavsiye edilir.
7. Net Sorumluluklar, Daha Az Anlaşmazlık
Evdeki arızalar her evde görülebilir ancak hangi sorumluluğun kime ait olduğunu bilmek süreci kolaylaştırır. Küçük, kullanım kaynaklı arızalar kiracıya; büyük tesisat ve demirbaş arızaları ev sahibine aittir. Etkili iletişim, yazılı bildirim ve doğru tespitlerle hem kiracı hem ev sahibi için çok daha sorunsuz bir süreç sağlanabilir.
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
1. Kombi bozulursa tamir ücretini kim öder?
Kombi bir demirbaş olduğu için tamir masrafı ev sahibine aittir.
2. Lavabo tıkanıklığı kiracının sorumluluğunda mı?
Kullanımdan kaynaklanan tıkanıklık kiracıya; ana gider borusundan kaynaklanan tıkanıklık ev sahibine aittir.
3. Duvar rutubeti kimin sorumluluğunda?
Rutubet bina kaynaklı bir problem olduğu için ev sahibinin sorumluluğundadır.
4. Kiracı arızayı zamanında bildirmezse ne olur?
Arıza büyürse, oluşan ek masraflar kiracıya yüklenebilir.
5. Ev sahibi tamiri yaptırmayı reddederse kiracı ne yapabilir?
Kiracı yazılı bildirim yapabilir, süre verebilir; gerekirse kendi yaptırıp fatura ile talep edebilir.
6. Elektrik prizleri çalışmıyorsa sorumluluk kimdedir?
Alt tesisat arızaları ev sahibine; sadece priz kapağı kırılması gibi küçük durumlar kiracıya aittir.
7. Sözleşmede “Tüm arızalar kiracıya aittir” yazıyorsa bu geçerli olur mu?
Hayır, kanuna aykırı olduğu için geçerli olmaz. Kiracının yasal hakları saklıdır.